آلزایمر؛ مشکلی بزرگ برای سلامت جامعه

آلزایمر؛ مشکلی بزرگ برای سلامت جامعه

زهرا حسینی خبوشان ، مدیرگروه سلامت جمعیت خانواده و مدارس

بیماری آلزایمر یک مشکل بزرگ برای سلامت جامعه محسوب می‌شود که بر روابط بین فردی و اجتماعی نیز اثر دارد، بیماری آلزایمر چند سال قبل از شروع علائم تشخیصی، شروع می‌شود.

عوامل خطر این بیماری را سن بالاتر از ۶۵ سال، سابقه خانوادگی، سکته مغزی، سابقه ضربه شدید به سر، بیماری‌های عروق کرونر، کمبود فعالیت‌های فکری، کمبود ویتامین‌هایی چونA،E ، C،B۱۲B۱و اسیدفولیک، کمبود فعالیت‌های بدنی و ورزش، سابقه افسردگی، استرس‌های روانی اجتماعی مانند فوت همسر و بازنشستگی، افزایش کلسترول خون، مصرف دخانیات، سموم موجود در محیط زیست و… است.وی افزود: مرحله آغاز بیماری مرحله‌ای است که در آن اختلال حافظه رفته رفته نمایان می‌شود، بیمار در این مرحله از عهده کارهای روزمره شخصی برمی‌آید ولی اداره امور اجتماعی نظیر خرید و کارهای بانکی برای او دشوار است.

در مرحله بعدی اختلال حافظه پیشرفت می‌کند و علائم روانی رفتاری نظیر ترس، اضطراب، افسردگی، بی‌خوابی و بی‌قراری دیده می شود. بیمار قدرت تشخیص زمان و مکان را از دست می‌دهد و گویش او دچار اختلال می شود.

در این مقطع از بیماری، فرد قادر به مراقبت‌های شخصی است و سپس اختلال حافظه تا به آنجا پیشرفت می‌کند که بیمار حتی نامش را فراموش می‌کند، قدرت تکلم او تقریباً از بین رفته و عضلاتش سفت می‌شود، بلع غذا برای او مشکل شده و دیگر قادر نیست از بستر خارج شود. به تدریج دچار زخم‌های بستر می شود و کنترل اعمال دفعی را نیز دست می دهد که به اصطلاح، زندگی نباتی گفته می‌شود.

سالمندان وسایلی که همیشه استفاده می کنند مانند عینک،ساعت و..را در جای مشخص بگذارند، به اخبار گوش دهند یا کتاب و روزنامه بخوانند و حفظ روابط اجتماعی قوی و مکرر با خانواده و دوستان داشته باشند.

این افراد درجمع دوستان و فامیل به یادآوری خاطرات گذشته بپردازند و آلبومهای قدیمی راباهم ورق بزنند، بازی های فکری مانند شطرنج انجام دهند، مشاعره با دوستان و حل جدول داشته باشند و مطالبی را که ممکن است فراموش کنند را در دفتری یادداشت کنند.

باید برای این افراد شیشه‌های مخصوص دارو را با برچسب رنگی مشخص شود، از مواد غذائی با چربی و شیرینی و نمک کمتر استفاده شود و غذاهایی با سطح بالایی از آنتی اکسیدان و اسیدهای چرب امگا ۳مصرف شود.

حفظ وزن مناسب، داشتن فعالیت فیزیکی منظم، شامل فعالیت‌های ایروبیک، ورزش‌های تقویت‌کننده و ورزش‌های تعادلی و انعطاف پذیری، استفاده از علائم شنوایی مثل تایمر، آلارم ساعت همراه با نشانه‌های نوشتاری، استفاده از نشانه‌های محیطی برای نمونه جا به جایی بعضی چیزها از مکان معمول، و پس از رسیدن به هدف برگرداندن به محل اصلی از دیگر مواردی است که باید به آن توجه شود.